Katedra w Spirze pw. NMP i św. Stefana (1030-1200)

Nurt fundacji katedralnych cesarskich: Spira,  Moguncja, Wormacja

Spira pw. NMP i św. Stefana nad Renem, fundacja z dynastii salickiej. Przy budowie i rozbudowie zaangażowanych było trzech kolejnych cesarzy Konrad II, Henryk III i Henryk IV.

Pierwsza, w której pojawiło się w całej budowli sklepienie system wiązany – sklepienie krzyżowe, ta budowla reprezentuje przejście z architektury ottońskiej do wczesnoromańskiej.

Trójnawowa bazylika z transeptem z dwoma wieżami, chórem i absydą, pod absydą i w części transeptu znajduje się krypta. Sklepienie na przęsłach (przęsła to przestrzeń między parami podpór, system wiązany 1 do2 w nawie głównej i bocznej) gurt sklepienny łączy się z półkolumną tworząc plastyczne podziały w emporach i przechodzi w kolumnę.

Na ścianach zewnętrznych pojawia się arkadowe modelowanie ścian, gzymsy, podziały elewacji – urozmaicenie. Katedra NMP i św. Stefana w Spirze (ok. 1030-1061) była stropową bazyliką z filarami wzbogaconymi o półkolumny. W ten sposób dominującym wrażeniem osoby wchodzącej do kościoła jest zwrócenie uwagi na arkady obejmujące całe okna naw bocznych. Trójnawową kryptę ukończono już w 1039 r., natomiast na dalszym etapie wzniesiono przedsionek, chór i sześć wież. Dopiero w 1080 r. strop zastąpiono sklepieniem krzyżowym, a ok. 1100 r. wybudowano kaplicę św. Afry. Katedra w Spirze stanowiła jedną z największych ówczesnych budowli w Europie – 133 m długości.

Nawa główna
Krypta romańska
Najstarsza część krypty
Nawa boczna